postgraduate-prep/subjects/math/02_导数与微分.md

158 lines
5.1 KiB
Markdown
Raw Blame History

This file contains ambiguous Unicode characters

This file contains Unicode characters that might be confused with other characters. If you think that this is intentional, you can safely ignore this warning. Use the Escape button to reveal them.

## 笔记记录
### 要点 01 - 莱布尼兹公式
**莱布尼兹公式**Leibniz rule用于求两个函数乘积的 **n 阶导数**,形式类似于二项式定理:
$$
(uv)^{(n)} = \sum_{k=0}^{n} \binom{n}{k} u^{(k)} v^{(n-k)}
$$
其中:
- $ u = u(x) $, $ v = v(x) $ 均为 $ n $ 阶可导函数
- $ \binom{n}{k} = \frac{n!}{k!(n-k)!} $ 为二项式系数
- $ u^{(k)} $ 表示 $ u $ 的 $ k $ 阶导数,$ v^{(n-k)} $ 表示 $ v $ 的 $ n-k $ 阶导数
- 约定 $ u^{(0)} = u $, $ v^{(0)} = v $
#### 常见函数导数表格
| $f(x)$ | $f'(x)$ | $f''(x)$ | $f'''(x)$ |
| :--- | :--- | :--- | :--- |
| $\sin x$ | $\cos x$ | $-\sin x$ | $-\cos x$ |
| $\cos x$ | $-\sin x$ | $-\cos x$ | $\sin x$ |
| $\arcsin x$ | $\frac{1}{ \sqrt{1-x^2} }$ | $\frac{x}{ (1-x^2)^{3/2} }$ | $\frac{1+2x^2}{(1-x^2)^{5/2} }$ |
| $\tan x$ | $\sec^2 x$ | $2\sec^2 x \tan x$ | $4\sec^2 x \tan^2 x + 2\sec^4 x$ |
| $\arctan x$ | $\frac{1}{1+x^2}$ | $-\frac{2x}{(1+x^2)^2}$ | $\frac{6x^2-2}{(1+x^2)^3}$ |
| $\ln(1+x)$ | $\frac{1}{1+x}$ | $-\frac{1}{(1+x)^2}$ | $\frac{2}{(1+x)^3}$ |
#### 导数在 $x=0$ 处的值
| $f(x)$ | $f'(0)$ | $f''(0)$ | $f'''(0)$ |
| :--- | :--- | :--- | :--- |
| $\sin x$ | 1 | 0 | -1 |
| $\arcsin x$ | 1 | 0 | 1 |
| $\tan x$ | 1 | 0 | 2 |
| $\arctan x$ | 1 | 0 | -2 |
| $\ln(1+x)$ | 1 | -1 | 2 |
---
### 要点 02 - 隐函数求导
#### 一阶求导方程
给定函数 $F(x,y) = 0$
$\frac{dF}{dx} = \frac{\partial F}{\partial x} + \frac{\partial F}{\partial y} \cdot \frac{dy}{dx}$,推导得到 $\frac{\partial F}{\partial x} + \frac{\partial F}{\partial y} \cdot \frac{dy}{dx} = 0$
#### 二阶或以上求导(以二阶为例)
给定函数方程 $A(x,y)\frac{dy}{dx} + B(x,y) = 0$
$$
\frac{dA}{dx} \cdot \frac{dy}{dx} + A(x,y)\frac{d^2y}{dx^2} + \frac{dB}{dx} = 0
$$
其中:
$$\begin{cases}
\frac{dA}{dx} = \frac{\partial A}{\partial x} + \frac{\partial A}{\partial y} \cdot \frac{dy}{dx} \\
\frac{dB}{dx} = \frac{\partial B}{\partial x} + \frac{\partial B}{\partial y} \cdot \frac{dy}{dx}
\end{cases}$$
**同理可推广至 $n$ 阶**
设 $F(x, y) = 0$ 确定隐函数 $y = y(x)$,对 $x$ 求 $n$ 阶导数:
$$\sum_{k=0}^{n} \binom{n}{k} \frac{\partial^{n-k} F}{\partial x^{n-k}} \cdot \frac{d^k y}{dx^k} = 0$$
即:
$$\frac{\partial^n F}{\partial x^n} + \binom{n}{1} \frac{\partial^{n-1} F}{\partial x^{n-1} \partial y} \cdot \frac{dy}{dx} + \cdots + \frac{\partial F}{\partial y} \cdot \frac{d^n y}{dx^n} = 0$$
可解出:
$$\frac{d^n y}{dx^n} = -\frac{1}{\frac{\partial F}{\partial y}} \left( \frac{\partial^n F}{\partial x^n} + \sum_{k=1}^{n-1} \binom{n}{k} \frac{\partial^{n-k} F}{\partial x^{n-k} \partial y} \cdot \frac{d^k y}{dx^k} \right)$$
---
#### 参数方程求导
参数方程设定为 $\begin{cases} x = \phi(t) \\ y = \psi(t) \end{cases}$
$\frac{dy}{dx} = \lim_{\Delta x \to 0} \frac{\Delta y}{\Delta x} = \lim_{\Delta t \to 0} \frac{\Delta y / \Delta t}{\Delta x / \Delta t} = \frac{dy/dt}{dx/dt} = \frac{\psi'(t)}{\phi'(t)}$
$\Delta t \to 0$ 时 $\Delta x \to 0$。
#### 二阶及高阶参数方程求导
$\frac{d^2y}{dx^2} = \frac{d(\frac{dy}{dx})}{dx} = \frac{d(\frac{dy}{dx})/dt}{dx/dt} = \frac{\psi''(t)\phi'(t) - \psi'(t)\phi''(t)}{(\phi'(t))^3}$
### 要点 03 - 曲率
#### 曲率定义
曲率是曲线的切线方向相对于弧长的变化率,表示经过单位弧长时转过多少角度,定义为:
$$\kappa = \frac{d\theta}{ds}$$
其中:
- $\theta$ 是曲线的切线与水平方向的夹角(切线角)
- $s$ 是曲线的弧长
#### 直观理解
对于圆来说,曲率是恒定的:
- 半径为 $R$ 的圆,其曲率为 $\kappa = \frac{1}{R}$
- 半径越小,曲率越大,弯曲越厉害
#### 计算公式
对于常见的曲线来说,其一般形式可以经过如下方式求得:
$$
\begin{aligned}
\tan \theta &= \frac{dy}{dx} \\
\frac{d}{dx}\left(\tan \theta\right) \cdot \frac{d\theta}{dx} &= \frac{d^2y}{dx^2} \\
\frac{d\theta}{dx} &= \frac{\frac{d^2y}{dx^2}}{1 + \left(\frac{dy}{dx}\right)^2} \\
\kappa &= \frac{d\theta}{ds} \\
&= \frac{d\theta / dx}{ds / dx} \\
&= \frac{\frac{d^2y}{dx^2}}{\left[1 + \left(\frac{dy}{dx}\right)^2\right]^{3/2}} \\
\end{aligned}
$$
#### 参数方程形式
对于参数方程:
$$
\begin{cases}
x = x(t) \\
y = y(t)
\end{cases}
$$
其一般形式可以通过以下方式求解:
$$
\begin{aligned}
\frac{dy}{dx} &= \frac{dy / dt}{dx / dt} \\
&= \frac{y'}{x'} \\
\frac{d^2y}{dx^2} &= \frac{d}{dx}\left(\frac{dy}{dx}\right) \\
&= \frac{d\left(\frac{dy}{dx} \right) / dt}{dx / dt} \\
&= \frac{d\left(\frac{y'}{x'} \right) / dt}{dx / dt} \\
&= \frac{\frac{y''x' - y'x''}{(x')^2}}{x'}
= \frac{y''x' - y'x''}{(x')^3} \\
\kappa
&= \frac{\frac{d^2y}{dx^2}}{\left[1 + \left(\frac{dy}{dx}\right)^2\right]^{3/2}} \\
&= \frac{\frac{y''x' - y'x''}{(x')^3}}{\left[1 + \left(\frac{y'}{x'}\right)^2\right]^{3/2}} \\
&= \frac{y''x' - y'x''}{(x')^3} \cdot \frac{(x')^{3}}{(x'^2 + y'^2)^{3/2}} \\
&= \frac{y''x' - y'x''}{(x'^2 + y'^2)^{3/2}}
\end{aligned}
$$
### 知识点
- 莱布尼兹公式
- 隐函数存在定理
- 隐函数求导法则
- 参数方程求导
- 曲率的定义
- 曲率圆与曲率半径